Donan su genleşip boruyu çatlatabilir; dış borular yalıtılır, boş kalacak evde ana vana kapatılıp tesisat boşaltılır, donan boru alevle değil ılık havayla çözülür.
Su borusu neden donar ve çatlar?
Su donarken hacmi büyür. Boru içinde kalan su buza dönüştüğünde boruyu içeriden zorlar; plastik borular yarılabilir, eski metal borular ve bağlantı yerleri çatlayabilir. Hasar çoğu zaman donma anında değil, buz çözülüp su yeniden akmaya başladığında fark edilir: duvarda ıslaklık, tavandan damlayan su ya da sayaçtan gelen bir ses. Osmaniye merkezde kış ılık geçse de Amanos ve Nur Dağları'nın yüksek köylerinde gece sıcaklığı sık sık sıfırın altına iner; ova köylerinde bile ayazlı bir gece açıktaki bir boruyu dondurmaya yeter.
Hangi borular risk altında?
- dış duvarın üzerinden ya da toprağa yeterince gömülmeden geçen borular,
- bahçe muslukları, hayvan suluğu ve açıktaki su hatları,
- su sayacı ve sayaç kutusu,
- ısıtılmayan depo, ahır ya da çatı arasından geçen borular,
- hafta içi boş kalan köy evlerinin bütün tesisatı.
Riskli noktaları kış gelmeden bir kez dolaşıp not etmek, ilk ayazda nereye bakacağınızı bilmenizi sağlar. Evin kuzey cephesindeki ve rüzgâr alan köşelerdeki borular daha çabuk soğur.
Su borusu donmasın diye ne yapılır?
Kış gelmeden açıktaki boruları boru köpüğü gibi bir yalıtım malzemesiyle sarın, sayaç kutusunun kapağını sıkıca kapatın ve kutunun içini kuru bir yalıtımla destekleyin. Bahçe musluğunu kış boyunca kullanmayacaksanız içerideki vanasını kapatıp musluğu açarak içinde kalan suyu boşaltın. Çok soğuk geçeceği bildirilen gecelerde dış duvara yakın bir musluğu ince bir su akacak biçimde açık bırakmak, suyun boruda durup donmasını zorlaştırır. Lavabo altındaki dolap kapaklarını açık bırakmak da odanın ısısının borulara ulaşmasına yardım eder.
Boş kalacak köy evinde
Hafta sonu gidilip hafta içi boş kalan ya da kışın tamamen kapatılan köy evlerinde en güvenli yol, ayrılmadan önce ana vanayı kapatıp tesisatı boşaltmaktır: evdeki bütün muslukları açın, su tamamen akıp bitene kadar bekleyin, sonra muslukları kapatın. Termosifon ya da şofben varsa elektriğini ya da gazını kesin ve kullanım talimatına göre boşaltın. Tuvalet rezervuarındaki suyu da boşaltmayı unutmayın. Döndüğünüzde ana vanayı açmadan önce bütün muslukların kapalı olduğundan emin olun ve suyu yavaşça açarak tesisatta bir sızıntı olup olmadığını dinleyin. Hafta sonu köy evine gidişin planını hafta sonu köy evine gidenler yazımızda anlattık.
Su borusu donarsa nasıl açılır?
- Musluğu açık bırakın; buz çözüldükçe su akacak ve borudaki basınç azalacaktır.
- Donmuş bölümü musluğa yakın uçtan başlayarak ısıtın: saç kurutma makinesi, ılık suyla ıslatılmış bez ya da odanın ısıtılması yeterlidir.
- Açık alev kullanmayın. Pürmüz, çakmak ya da kibritle boru ısıtmak yangına yol açabilir ve plastik boruyu eritir.
- Elektrikli ısıtıcıyı ıslak zemine ya da su sızan yere yakın kullanmayın.
- Boruda çatlak ya da kaçak görürseniz hemen ana vanayı kapatın ve bir tesisatçı çağırın.
Donan ya da çatlayan sayaç ve şebeke hattı için suyu sağlayan idareye haber verin; ilçe merkezlerinde bu belediyedir, köylerde muhtarlık sizi doğru kuruma yönlendirir.
Kış öncesi köy için
Köyde yaşayan yaşlı anne babanın kışı nerede geçireceği de bu hazırlığın parçasıdır; köydeki yaşlı anne babayı kışın şehre getirmek yazımızda pratik bir plan var. İlçenin kış iklimi için Osmaniye kışın kaç derece, aracın köye nereye kadar çıkabildiği için stabilize ve toprak yolda taksi yazılarımıza bakabilirsiniz. Köy ile şehir arasında araç için Osmaniye taksi sayfamız sizi bekliyor.
Not: Bu yazı genel bilgi verir; tesisatınıza özgü işler için yetkili bir tesisatçıya danışın.
Sık Sorulan Sorular
Su borusu donarsa nasıl açılır?
Musluk açık bırakılır, donmuş bölüm musluğa yakın uçtan başlanarak saç kurutma makinesi ya da ılık bezle ısıtılır; açık alev kullanılmaz.
Su borusu donmasın diye ne yapılır?
Dıştaki borular yalıtılır, bahçe musluğu boşaltılır, çok soğuk gecelerde bir musluk ince akacak biçimde açık bırakılır ve lavabo altı dolapların kapağı açılır.
Boş kalan köy evinde tesisat nasıl korunur?
Ayrılmadan önce ana vana kapatılır, bütün musluklar açılıp tesisat boşaltılır; termosifonun enerjisi kesilip talimatına göre boşaltılır.
Donan su sayacı için kime haber verilir?
Suyu sağlayan idareye: ilçe merkezlerinde belediyeye; köylerde muhtarlık doğru kuruma yönlendirir.
Toprakkale Toki Taksi — Toprakkale, TOKİ ve Osmaniye ilçelerine gece gündüz: 0546 464 0003